*राज्यातील ३५८ पैकी २६५ तालुक्यात दुष्काळ जाहीर - मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचा मोठा निर्णय...*
महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत मोठी आणि दिलासा देणारी बातमी आहे. राज्यात पावसाने मोठी ओढ दिल्याने खरीप पिकांचे मोठे नुकसान झाले आहे. या पार्श्वभूमीवर मुख्यमंत्री *देवेंद्र फडणवीस* यांनी आज *२६ सप्टेंबर २०२६* रोजी राज्यातील ३५८ पैकी *२६५ तालुक्यांमध्ये दुष्काळ जाहीर* केला आहे. म्हणजेच जवळपास *७५% महाराष्ट्र* दुष्काळाच्या कक्षेत आला आहे.
निर्णय कसा झाला?
- मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी गेल्या दोन दिवसात स्वतः विदर्भ आणि मराठवाड्यातील लातूर, धाराशिव, वाशीम जिल्ह्यातील दुष्काळी भागाची पाहणी केली.
- शेतकऱ्यांशी बांधावर जाऊन संवाद साधला आणि पिकांची पाहणी केली.
- दुष्काळ व्यवस्थापन संहितेतील *'ट्रिगर-१'* च्या निकषांनुसार ज्या तालुक्यांमध्ये निकष पूर्ण झाले आहेत, तिथे पहिल्या टप्प्यात दुष्काळ जाहीर करण्यात आला आहे.
- काही तालुके पहिल्या यादीतून वगळले गेले असतील तर पुढील ट्रिगरमध्ये त्यांचा समावेश होणार असल्याचेही मुख्यमंत्र्यांनी स्पष्ट केले आहे.
शेतकऱ्यांना कोणते लाभ मिळणार?
दुष्काळ जाहीर झाल्याने शेतकऱ्यांना शासकीय मदतीचा मार्ग मोकळा झाला आहे. सरकारने तातडीने खालील उपाययोजना जाहीर केल्या आहेत:
*१. महसूल आणि कर्ज सवलती:*
- जमीन महसुलात पूर्ण सूट
- पीक कर्जाचे पुनर्गठन
- शेतीशी निगडित कर्ज वसुलीला स्थगिती
- २०१६-१७ मध्ये कर्जमाफीपासून वंचित राहिलेल्या शेतकऱ्यांनाही कर्जमाफी देणार
*२. वीज बिलात दिलासा:*
- ७.५ HP पर्यंतच्या कृषी पंपांचे वीज बिल आधीच माफ आहे, आता त्यावरील क्षमतेच्या पंपांनाही सूट
- टंचाई जाहीर केलेल्या गावात शेतकऱ्यांच्या शेतीपंपाची वीज जोडणी खंडित होणार नाही
*३. थेट आर्थिक मदत:*
- केंद्राच्या मदतीची वाट न पाहता राज्य सरकारकडून थेट मदत
- *दिवाळीपूर्वी शेतकऱ्यांच्या खात्यात हेक्टरी थेट आर्थिक मदत जमा* करण्याचा प्रयत्न
- पिक विम्याचे पूर्ण पैसे मिळवून देणार
*४. इतर महत्त्वाच्या सुविधा:*
- शालेय/महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांना परीक्षा शुल्कात माफी
- रोजगार हमी योजनेत (MGNREGA) नियम शिथिल करून जास्तीत जास्त कामे सुरू करणार
- पिण्याच्या पाण्यासाठी टँकर पुरवठा
- जनावरांसाठी चारा आणि पाण्याची व्यवस्था
- शेतीवर अवलंबून असलेल्या शेतमजुरांना अन्नधान्य पुरवठा
- जलसंधारणाची कामे मोठ्या प्रमाणात हाती घेणार
पुढे काय?
- दुष्काळग्रस्त भागातील नुकसानीचे *पंचनामे ५ ऑक्टोबरपासून* सुरू होणार आहेत.
- पंचनाम्यासाठी फोटो आणि GPS चा वापर करून अचूक नोंद घेतली जाणार आहे.
- केंद्र सरकारकडे NDRF च्या निकषांनुसार मदतीचा प्रस्ताव पाठवला जाणार आहे.
हा निर्णय शेतकऱ्यांसाठी मोठा दिलासा मानला जात आहे.
